Jakie konsekwencje grożą za podrobienie dokumentu zaświadczenia o zarobkach?

Zaświadczenie o zatrudnieniu i zarobkach, choć nie jest regulowane żadnym przepisem prawa, wystawiane jest przez pracodawcę na prośbę pracownika celem przedłożenia np. w banku, firmie telekomunikacyjnej czy ośrodku pomocy społecznej i uzyskania przez te podmioty informacji o sytuacji majątkowej pracownika. Zaświadczenie to bardzo często decyduje o przyznaniu świadczenia, o które ubiega się pracownik. Co grozi pracownikowi za podrobienie takiego zaświadczenia, a co jeśli następnie dokumentem takim posłuży się i uzyska na jego podstawie kredyt lub inne świadczenie?

Kwestie te reguluje prawo karne stanowiąc, że podrobienie, przerobienie takiego dokumentu w celu użycia za autentyczny lub użycie takie dokumentu jako autentycznego jest przestępstwem, za które art. 270 § 1 kodeksu karnego przewiduje karę grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Przez „podrobienie” rozumie się sporządzenie przedmiotu (pisma, druku itp.), który ma imitować dokument autentyczny; może to dotyczyć także nieistniejących części autentycznego dokumentu, poprzez np. dopisanie treści, której autentyczny dokument nie zawiera. Podrobieniem będzie zarówno przerobienie całego tekstu dokumentu, jak też choćby samego podpisu. Z kolei „przerobienie” polega na zmianie treści istniejącego, autentycznego dokumentu poprzez dokonanie np. skreśleń, dopisków czy wymazań. Krótko mówiąc – dokument jest podrobiony wówczas, gdy nie pochodzi od tej osoby, w imieniu której został sporządzony, zaś przerobiony jest wówczas, gdy osoba nieupoważniona zmienia dokument autentyczny (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 27 listopada 2000 r., III KKN 233/98).

Powołany przepis przewiduje taką samą karę dla osoby, która posługuje się dokumentem sfałszowanym przez kogoś innego. Natomiast jeśli sprawca sam podrobił lub przerobił dokument w celu użycia go jako autentyczny, a następnie przedmiotem tym się posługiwał, zachodzi prawna jedność przestępstwa, gdyż obydwa czyny stanowią realizację tego samego zamiaru przestępnego.

Jeśli pracownik posługuje się sfałszowanym zaświadczeniem o zarobkach w celu uzyskania określonego świadczenia, możliwe jest również postawienie mu zarzutu z art. 297 § 1 kodeksu karnego, tj. gdy sprawca, w celu uzyskania dla siebie lub kogo innego, od banku lub jednostki organizacyjnej prowadzącej podobną działalność gospodarczą na podstawie ustawy albo od organu lub instytucji dysponujących środkami publicznymi – kredytu, pożyczki pieniężnej, poręczenia, gwarancji, akredytywy, dotacji, subwencji, potwierdzenia przez bank zobowiązania wynikającego z poręczenia lub z gwarancji lub podobnego świadczenia pieniężnego na określony cel gospodarczy, instrumentu płatniczego lub zamówienia publicznego, przedkłada podrobiony, przerobiony, poświadczający nieprawdę albo nierzetelny dokument albo nierzetelne, pisemne oświadczenie dotyczące okoliczności o istotnym znaczeniu dla uzyskania wymienionego wsparcia finansowego, instrumentu płatniczego lub zamówienia. Wyjaśnić jednak należy, że przestępstwo to popełnić może nie tylko osoba, która fałszuje pisemne zaświadczenie o zarobkach, ale także gdy składa nierzetelne, nieprawdziwe oświadczenie o uzyskiwanych dochodach czy zatrudnieniu.

Jeszcze inna sytuacja ma miejsce, gdy pracownik przedkłada sfałszowane zaświadczenie o zarobkach w celu uzyskania np. pożyczki czy kredytu, których nie zamierza spłacić lub w celu zawarcia umowy o świadczenie usług telekomunikacyjnych i uzyskania telefonu, z której to umowy nie zamierza się wywiązać. W tym przypadku w grę wchodzić może także jeszcze jedno przestępstwo – przestępstwo oszustwa opisane w art. 286 § 1 kodeksu karnego, albowiem sytuacja ta traktowana jest posłużenie się sfałszowanym dokumentem w celu doprowadzenia innej osoby do niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Dotyczy to jednak tych przypadków, gdy sprawca w chwili posługiwania się podrobionym dokumentem miał z góry powzięty zamiar niespłacenia w przyszłości. uzyskanego świadczenia.

Nie tylko pracownik może dopuścić się przestępstwa przeciwko wiarygodności dokumentów – także pracodawca, który wystawia zaświadczenie o zarobkach i poświadcza w nim nieprawdę np. co do wysokości zarobków pracownika, popełnia przestępstwo (art. 271 § 1 kodeksu karnego). Posługiwanie się takim dokumentem przez pracownika – choć przez niego nie sfałszowanym – nie jest zwolnione z odpowiedzialności, niemniej jednak w tej sytuacji kara grożąca sprawy to grzywna, ograniczenie wolności albo pozbawienie wolności do lat 2.

Scroll to top

Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce.