Odwołane zawody sportowe a opłata startowa

Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 13 marca 2020 r. (Dz. U. 2020 r. poz. 433) wprowadzono na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej stan zagrożenia epidemicznego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2. Jednocześnie w § 5 ust. 1 tego rozporządzenia, ustanowiono całkowity zakaz prowadzenia przez przedsiębiorców oraz przed inne podmioty działalności związanej ze sportem, rozrywkowej i rekreacyjnej, w szczególności polegającej na prowadzeniu miejsc spotkań , klubów fitness, basenów czy siłowni. Konsekwencją tego było odwoływanie wszelkich imprez sportowych, w tym amatorskich zawodów biegowych. Czy organizator powinien zwrócić opłatę startową, skoro zawody się nie odbyły?

Z duża dozą prawdopodobieństwa można stwierdzić, że zapewne żaden organizator nie przewidział takiej sytuacji w swoim regulaminie. Na przykład, w regulaminie biegu na 10 km przewidziano „zwrot wpisowego – do 28 lutego 75% wpisowego, od dnia 1 marca – brak możliwości zwrotu wpisowego” oraz „organizator zastrzega sobie prawo odwołania imprezy bez podawania przyczyn, zmiany terminu zawodów oraz zmiany trasy”, jednakże należy poddać w wątpliwość zgodność z prawem tego ostatniego zastrzeżenia. Z kolei w jednym z regulaminów ultramaratonów, można odnaleźć „w przypadku rezygnacji drużyny do 30 kwietnia 2020 r. zwracana jest opłata startowa pomniejszona o opłatę manipulacyjną. Wysokość opłaty manipulacyjnej wynosi 150 zł. Po 30 kwietnia 2020 r. opłata startowa nie ulega zwrotowi”. W regulaminie nie przewidziano wprost żadnej możliwości odwołania biegu, a jedynie „Organizator zastrzega sobie prawo do wprowadzania zmian w niniejszym regulaminie, w tym w szczególności do zmiany trasy”.

Wyjątkowo w regulaminie jednego z półmaratonów można odnaleźć „zawodnik ma prawo zrezygnować z udziału w […] Półmaratonie w terminie do 20 maja 2020 r. […] Opłata startowa pomniejszona o 10 zł zostanie zwrócona w terminie 14 dni od przesłania wiadomości” oraz „Organizator zastrzega prawo do zmiany terminu rozgrywania biegu ze względu na wystąpienie lub prognozę wystąpienia siły wyższej ogłoszoną przez właściwe instytucje”. Brak jest natomiast regulacji, co w takiej sytuacji dzieje się z opłatą startową, kiedy zawodnik pozostaje w gotowości do startu i nie rezygnuje z biegu, ale organizator odwołuje imprezę sportową?

W pierwszej kolejności wskazać należy, że regulamin imprezy sportowej jest umową zawieraną między organizatorem a uczestnikiem, i jak każda umowa cywilnoprawna, reguluje wzajemne uprawnienia i obowiązki stron. Dlatego, jeśli pewne zdarzenie nie zostało uregulowane w regulaminie, rozwiązania należy szukać w przepisach prawa powszechnie obowiązującego. W tym przypadku najwłaściwszą ustawą będzie kodeks cywilny. To właśnie w tej ustawie, w art. 495 kodeksu cywilnego, przewidziano, że jeżeli jedno ze świadczeń wzajemnych stało się niemożliwe do spełnienia na skutek okoliczności za które żadne ze strony odpowiedzialności nie ponosi, to nie można od drugiej strony żądać w tym wypadku świadczenia wzajemnego, a gdy już je strona otrzymała to zobowiązana jest ona do jego zwrotu. Oznacza to, że skoro organizator odwołuje bieg, a więc nie może spełnić swojego świadczenia, z przyczyn od niego niezależnych (jest do tego zobowiązany rozporządzeniem), to nie może żądać opłaty od uczestnika imprezy sportowej, a skoro już ja otrzymał, to powinien ją zwrócić. Dodać należy, że nawet gdyby wyjątkowo regulamin imprezy sportowej przewidywał brak możliwości zwrotu opłaty w takiej sytuacji, to pierwszeństwo powinien mieć cytowany przepis z kodeksu cywilnego, co wynika z zasad ochrony konsumentów obowiązujących w polskim prawie. Zgodnie bowiem z art. 3851 § 1 postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nieuzgodnione indywidualnie nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy (niedozwolone postanowienia umowne). Do takich postanowień zalicza się m.in. takie, które wyłączają lub istotnie ograniczają odpowiedzialność względem konsumenta za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania, wyłączają obowiązek zwrotu konsumentowi uiszczonej zapłaty za świadczenie niespełnione w całości lub części, jeżeli konsument zrezygnuje z zawarcia umowy lub jej wykonania albo przewidują obowiązek wykonania zobowiązania przez konsumenta mimo niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez jego kontrahenta.

Szczególna regulacja została wprowadzona ustawą z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie systemu ochrony zdrowia związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19 (Dz. U. 2020 r., poz. 567; zmieniony przez art. 73 pkt 33 ustawy z dnia 16 kwietnia 2020 r., Dz.U.2020.695). W art. 15 zp tej ustawy przewidziano, że przedsiębiorca prowadzący działalność m.in. rekreacyjną i sportową lub organizujący imprezy plenerowe w przypadku rozwiązania umowy z klientem, które to rozwiązanie umowy pozostaje w bezpośrednim związku z negatywnymi skutkami COVID-19, jest zobowiązany zwrócić wpłacone mu przez klienta środki w terminie 180 dni od dnia skutecznego rozwiązania umowy.

Wyjątkowo, organizator nie będzie musiał zwracać opłaty, ale tylko wtedy, kiedy klient wyrazi zgodę na otrzymanie od przedsiębiorcy vouchera. Oznacza to, że organizator może zaproponować uczestnikowi imprezy do wyboru zwrot opłaty lub voucher, ostateczna decyzja, z której opcji klient zechce skorzystać, będzie należeć do niego. Ponadto ustawa przewiduje dodatkowe warunki – voucher musi być do realizacji na poczet przyszłych wydarzeń w obszarze działalności przedsiębiorcy w ciągu roku od dnia, w którym miało się odbyć wydarzenie, za które klient wniósł zapłatę. Dodatkowo jego wartość nie może być niższa niż kwota wpłacona na poczet realizacji dotychczasowej umowy przez klienta.

Podsumowując, co do zasady, w przypadku odwołania imprezy sportowej od dnia 14 marca 2020 r. z powodu pandemii koronawirusa, organizator zobowiązany jest do zwrotu pełnej kwoty uiszczonej przez zawodnika opłaty startowej, zgodnie z art. 495 k.c. Od dnia 1 kwietnia 2020 r. obowiązany jest on do zwrotu opłaty startowej zgodnie z art. 15 zp ustawy zwanej „Tarczą antykryzysową”, w terminie do 180 dni od dnia skutecznego rozwiązania umowy. Tylko jeśli uczestnik odwołanych zawodów wyrazi na to zgodę, w miejsce obowiązku zwrotu opłaty startowej organizator imprezy może zaoferować voucher na inną swoją imprezę, która odbędzie się w ciągu najbliższych dwunastu miesięcy, a wartość tego vouchera nie może być niższa niż kwota uiszczonej opłaty startowej. Jak zachował się organizator twojego biegu?

Scroll to top

Nasza strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych, reklamowych oraz funkcjonalnych. Dzięki nim możemy indywidualnie dostosować stronę do twoich potrzeb. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo ma możliwość wyłączenia ich w przeglądarce.